دسته
آرشیو
آمار وبلاگ
تعداد بازدید : 973
تعداد نوشته ها : 1
تعداد نظرات : 0
Rss
طراح قالب
موسسه تبیان

                                           نانو تکنولوژی و کاربرد آن در صنایع غذایی


نویسنده: نسترن زارعی




مفهوم نانوتکنولوژی اولین بار توسط فیمن[1] در سال 1959 معرفی شد و 15 سال بعد تانیگوچی[2] این کلمه را در مفهوم " توانایی استفاده از مواد در مقیاس نانو" به کاربرد. گرچه 57 سال از اولین باری که مفهوم نانو تکنولوژی مطرح شد می گذرد، اما با این حال هنوز به عنوان دانشی جدید که بسیاری از ابعاد آن ناشناخنه است مطرح است.

در مورد این علم این طور بیان می شود که " نانو تکنولوژی بخشی از آینده نیست، بلکه خود آینده است." و تاثیرات شگرفی که استفاده از نانو تکنولوژی در صنایع مختلف داشته است دانشمندان را به کشف هرچه بیشتر این علم ترغیب می کند.

به طبع صنعت غذا نیز تحت تاثیر این علم قرار گرفته است که در این مقاله سعی می شود برخی از اثرات نانو تکنولوژی در صنایع غذایی مورد بررسی قرار گیرد.



 

1- فرایند نانو کپسوله کردن :

   همواره یکی از مشکلاتی که در افزودن ویتامین ها و املاح معدنی به مواد غذایی وجود داشته است این بوده است که این ترکیبات سودمند در فرایندهای ساخت در کارخانه، هنگام پخت در آشپزخانه و یا توسط آنزیم های دهان و معده از بین می روند، اما با به کارگیری فرایند نانو می توان کیسه های کوچک در مقیاس نانو تولید کرد که در برابر اسید معده مقاوم بوده و بسته به ضرورت، در دهان یا معده باز می شوند و به طور مستقیم وارد جریان خون می شوند.

علاوه بر این می توان با استفاده از فرایند نانو کپسوله کردن، ترکیبات غذایی ارزشمندی از قبیل روغن ماهی که دارای عطر و طعم نامطلوبی است را به راحتی مورد استفاده قرار داد.

 



2- پلاستیک نانو:

  با توجه به تاثیر اکسژن در فساد مواد غذایی، به ویژه فساد اکسیداتیو، هر عاملی که بتواند مانع از نفوذ اکسیژن به درون بسته بندی مواد غذایی شود و یا سرعت نفوذ آن را کاهش دهد می تواند اثر مطلوبی در افزایش مدت ماندگاری مواد غذایی داشته باشد.

در فرایند نانو تکنولوژی با به کار گیری ترکیباتی از قبیل اکسید آلومینیوم، دی اکسید سیلیس، اکسید روی و اکسید تیتانیوم به صورت زیگزاک در پلاستیک، مسیری که گاز باید برای ورود به داخل بسته بندی طی کند افزایش یافته و تازگی محصولات غذایی برای مدت زمان بیشتری حفظ می شود.



3- نانو داروها:

   در این روش ترکیباتی در مقیاس نانو در بدن موجودات زنده از قبیل دام و طیور کاشته می شود و قبل از بروز تب و یا ظهور علائم بیماری، احتمال ابتلای جاندار به بیماری اعلام می شود و ترکیبات مهار کننده بیماری که از قبل وارد بدن شده بودند فعال می گردند.

 


4- نانو کاتالیست ها:

   یکی از مطلوب ترین تاثیراتی که فناوری نانو در صنایع مختلف از جمله صنعت غذا داشته است استفاده از نانو کاتالیست ها بوده که ضایعات و یا ترکیبات مختلف را به مواد مفیدی تبدیل می کند.

به عنوان مثال در صنعت غذا می توان با استفاده از نانو کاتالیست ها روغن های نباتی را به سوخت هایی با منشاء زیستی و یا حلال های صنعتی تبدیل کرد.



5- نانو ذرات مغناطیسی :

   در خصوص کاربرد نانو ذرات مغناطیسی در مواد غذایی، بررسی جنبه ایمنی یا سمیت ای ذرات از اهمیت بالایی برخوردار است. از این رو در بین انواع نانو ذرات مغناطیسی، نانو ذرات اکسید آهن به ویژه نانو ذرات سوپر پارامغناطیسی مگنتیت، بیشترین کاربرد را در زمینه مواد غذایی داشته اند که به دلیل عدم سمیت، انطباق پذیری زیستی خوب و عدم حفظ مغناطیس باقیمانده بعد از حذف میدان مغناطیسی خارجی آن ها بوده است.

از کاربرد های نانو ذرات مغناطیسی در صنایع غذایی می توان به تثبیت آنزیم اشاره کرد.


1-5.تثبیت آنزیم:       

،حرارت و سایر عوامل محیطی دارند و بازیابی آن هاpHآنزیم هایی که به شکل آزاد به کار می روند پایداری ضعیفی در برابر

برای استفاده مجدد نیز سخت است.

تاکنون بسترهای آلی و معدنی متنوعی برای تثبیت آنزیم ها استفاده شده است و پژوهش های اخیر حاکی از آن است که نانو ذرات مغناطیسی می توانند جایگزین بسیار مناسبی برای بستر های آلی و معدنی در تثبیت آنزیم ها باشند.

از مزایای این جایگزینی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

الف- امکان جمع آوری ساده، سریع و کم هزینه آنزیم از بافت پیچیده با استفاده از یک میدان مغناطیسی خارجی

ب- ظرفیت بالای بارگزاری آنزیم به دلیل سطح ویژه بزرگ

ج- نداشتن محدودیت نفوذ در محلول ها



[1] Feyman

[2] Taniguchi




دسته ها :
پنج شنبه سیم 2 1395 19:0
X